कराची | वृत्तसंस्था

पाकिस्तानमध्ये वाढत्या ऊर्जा टंचाईचा फटका सर्वसामान्य नागरिकांना बसत असून, काही भागात स्वयंपाकासाठी गॅस मिळत नसल्याने लोकांनी प्लास्टिकच्या पिशव्या किंवा फुग्यांमध्ये गॅस साठवण्याचा धोकादायक मार्ग अवलंबल्याच्या घटना समोर आल्या आहेत. विशेषतः खैबर पख्तूनख्वा प्रांतात अशा प्रकारचे व्हिडिओ व्हायरल झाले असून, परिस्थितीची गंभीरता अधोरेखित होत आहे.

देशांतर्गत गॅस उत्पादन घटणे, आयात केलेल्या एलएनजीच्या किंमतीत मोठी वाढ आणि पुरवठा साखळीतील अडथळे यामुळे पाकिस्तानमध्ये ऊर्जा संकट अधिक तीव्र झाले आहे. हिवाळ्यात गॅस पुरवठा मर्यादित राहिल्याने अनेक घरांमध्ये स्वयंपाक करणेही कठीण बनते. अशा परिस्थितीत काही नागरिकांनी पाइपलाइनमधून थेट गॅस घेऊन तो फुग्यांमध्ये भरून घरी नेण्याचा जुगाड सुरू केला; मात्र तज्ज्ञांच्या मते हा प्रकार अत्यंत धोकादायक असून स्फोटाचा धोका मोठा आहे.

या संकटामागे प्रादेशिक राजकारणाचाही मोठा प्रभाव असल्याचे मानले जाते. Iran–Pakistan Gas Pipeline हा प्रकल्प पूर्ण झाला असता तर पाकिस्तानला इराणकडून स्वस्त गॅस मिळू शकला असता. मात्र Iran वरील आंतरराष्ट्रीय निर्बंध आणि भू-राजकीय दबावांमुळे हा प्रकल्प वर्षानुवर्षे रखडलेला आहे.

दरम्यान, मध्यपूर्वेतील वाढत्या तणावामुळे जागतिक बाजारात तेल-गॅस दरात चढ-उतार होत असून, त्याचा थेट परिणाम पाकिस्तानसारख्या आयात-निर्भर देशांवर होत आहे. परिणामी, महागड्या इंधनामुळे सरकारवर आर्थिक ताण वाढत असताना नागरिकांना टंचाईचा सामना करावा लागत आहे.

एकूणच, फुग्यांमध्ये गॅस साठवण्याचे प्रकार हे केवळ परिस्थितीची झलक असून, त्यामागे ऊर्जा धोरणातील अडचणी, अपूर्ण प्रकल्प आणि आंतरराष्ट्रीय राजकारणाचे गुंतागुंतीचे समीकरण असल्याचे स्पष्ट होत आहे.